*

تازه‌گي‌ها  داشتم  با  تاکسي  از  اين  سر ِ  پاريس  به  آن  سر  می‌رفتم  که  گير ِ  راننده‌ئی  پرحرف  افتادم.  شب‌ها  خواب‌اش  نمی‌برد.  بی‌خوابي ِ  ناجوری  داشت  که  از  زمان ِ  جنگ  آغاز  شده‌بود.  ملوان  بوده.  کشتي‌اش  غرق  می‌شود.  سه  روز  و  سه  شب  شنا  می‌کند  و  سرانجام  نجات  می‌يابد.  چندين  ماه  ميان ِ  مرگ  و  زنده‌گي  دست  و  پا  می‌زند  و  گر  چه  عاقبت  خوب  می‌شود،  اما  توانايي ِ  خوابيدن  را  از  دست  می‌دهد.
هم‌چنان  که  لب‌خند  می‌زد  گفت  «من  يک‌سه‌وم  بيش‌تر  از  شما  زنده‌گي  می‌کنم.»
پرسيدم  «و  در  اين  يک‌سه‌وم ِ  اضافي  چه  می‌کنيد؟»
پاسخ  داد  «می‌نويسم.»
از  او  پرسيدم  چه  می‌نويسد.
داستان ِ  زنده‌گي‌اش  را  می‌نوشت.  داستان ِ  مردی  را  که  سه  روز  در  دريا  شنا  کرد،  در  برابر ِ  مرگ  ايستاد،  توان ِ  خفتن  را  از  دست  داد،  اما  توان ِ  زيستن  را  حفظ  کرد.
«برای ِ  بچه‌هاتان  می‌نويسيد؟  يک  تاريخ‌چه‌ی ِ  خانه‌واده‌گي؟»
خنده‌ئي  تلخ  زد  «بچه‌های‌ام  ذره‌ئی  اهميت  نمی‌دهند.  می‌خواهم  آن  را  به  صورت ِ  کتاب  منتشر  کنم.  گمان  کنم  برای ِ  خيْلی‌ها  سودمند  خواهدبود.»

گفت‌وگوی‌ام  با  راننده ، ناگهان  بينشی  درباره‌ی ِ  ماهيت ِ  دل‌بسته‌گي‌های ِ  يک  نويسنده  به  من  داد.  برای ِ  اين  کتاب  می‌نويسيم  که  بچه‌های‌مان  اهميت  نمی‌دهند.  به  آدم‌های ِ  ناشناس  رو  می‌آوريم  چون  هم‌سرمان  در  گفت‌وگو  با  ما  گوش‌های‌اش  را  می‌بندد.
شايد  بگوييد  راننده‌ی ِ  تاکسي  جنون ِ  نوشتن  داشته‌است.  بگذاريد  معنای ِ  اصطلاح‌هامان  را  روشن  کنيم.  زنی  که  هر  روز  نامه‌ئی  چهاربرگي  برای ِ  دل‌بندش  می‌نويسد  جنون  نوشتن  ندارد؛  او  تنها  زنی  است  دل‌باخته.  اما  دوست ِ  من  که  نامه‌های ِ  عاشقانه‌اش  را  زيراکس  می‌کند  که  شايد  روزی  بتواند  چاپ‌شان  کند،  او،  دوست ِ  من،  جنون ِ  نوشتن  دارد.  شوق ِ  نامه‌نويسي،  يادمان‌نويسي،  يا  نوشتن ِ  تاريخ‌چه‌ی ِ  خانه‌واده‌گي  (برای ِ  خود  يا  خانه‌گيان‌مان)  جنون ِ  نوشتن  نيست؛  جنون ِ  نوشتن  شوق ِ  کتاب‌نويسي  (برای ِ  يافتن ِ  خواننده‌گان ِ  ناشناس)  است.  به  اين  معنا،  راننده‌ی ِ  تاکسي  و  گوته  در  برانگيخته‌گي  و  ‎شوری  يک‌سان  با  هم  شريک  اند.  آن‌چه  گوته  را  از  راننده‌ی ِ  تاکسي  جدا  می‌کند  برآيند ِ  آن  شور  و  برانگيخته‌گي ͡است،  نه  خود ِ  آن.
جنون ِ  نوشتن  (خارخار ِ  کتاب‌نويسي)  زمانی  بيماري ِ  همه‌گير  می‌شود  که  جامعه  تا  جايی  پيش  رفته‌باشد  که  بتواند  سه  چيز ِ  بنيادي  را  فراهم  آورد:
۱-  رفاه ِ  همه‌گاني ِ  بسيار  خوب  تا  مردم  بتوانند  نيروی ِ  خود  را  صرف ِ  کارهای ِ  بی‌هوده  کنند؛
۲-  پيش‌رفت  در  زمينه‌ی ِ  پيدايش ِ  هسته‌های ِ  کوچک ِ  اجتماعي  به  گونه‌ئی  که  احساس ِ  فراگير ِ  تک‌افتاده‌گي  را  پديد  آورد؛
۳-  نبود ِ  هيچ  گونه  دگرگوني ِ  مهم  در  درون ِ  کشور؛
در  اين  باره،  به  گمان ِ  من،  فرانسه،  کشوری  که  در  آن  هيچ  رخ  نمی‌دهد  و  درصد ِ  نويسنده‌گان‌اش  بيست  و  يک  برابر ِ  اسرائيل  است،  همه‌ی ِ  اين  شناسه‌ها  را  دارد.  بيبي^Bibi  که  گفت  هيچ  چيز  را  به‌راستي  از  بيرون  درنيافته‌است،  بی‌گمان  درست  می‌گفت.  اين  بی‌محتوايي،  اين  پوچي  و  بی‌هوده‌گي ͡است  که  به  انگيزشی  نيرو  می‌دهد  که  او  را  به  سوی ِ  نوشتن  می‌راند.
اما  معلول ،  خود  در  گونه‌ئی  بازگشت  به  خويش،  علت ِ  علت  می‌شود.  اگر  تک‌افتاده‌گي ِ  همه‌گاني  ديوانه‌گي  پديد  می‌آورد،  ديوانه‌گي ِ  همه‌گاني،  خود،  احساس ِ  تک‌افتاده‌گي ِ  همه‌گاني  را  ژرف  و  شديد  می‌سازد.  اختراع ِ  چاپ،  در  آغاز ِ  کار،  دريافت ِ  دوسويه  را  افزايش  داد.  در  روزگار ِ  جنون ِ  نوشتن،  نوشتن ِ  هر  کتاب  تأثيری  وارونه  دارد:  هر  کس  خودش  را  در  نوشتن ِ  خود،  و  در  ديواری  آينه‌ئي  زنداني  کرده‌است  که  او  را  از  شنيدن ِ  همه‌ی ِ  نواهای ِ  بيرون  باز  می‌دارد.